Thứ bảy, 17 Tháng 8 2019
Trang chủ Tập san văn nghệ Giới thiệu Giới thiệu phần 1 quyển sách Đúng việc

Mạng giáo dục VNedu

Website Trường trực tuyến

Kỳ thi HSG năm 2015-2016

Website các trường ĐH, CĐ

Website liên kết

THỐNG KÊ

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay993

Hiện tại: 33 khách, 1 bots 

Giới thiệu phần 1 quyển sách Đúng việc PDF. In Email
Thứ tư, 05 Tháng 6 2019 08:11

 

Giới thiệu phần 1 quyển sách Đúng việc

Đúng việc - một góc nhìn về câu chuyện khai minh, một cuốn sách đang được nhiều người tìm đọc, của nhà giáo Giản Tư Trung, một người đã và đang dành rất nhiều tâm huyết cho giáo dục. Ông hiện là Hiệu trưởng Trường Doanh Nhân PACE và là Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển giáo dục (IRED) về vai trò người thầy trong công tác giảng dạy, nghiên cứu, quản lý và phát triển nền giáo dục hiện đại.

Như lời bạt của quyển sách đã ghi: Dành tặng những ai đã, đang và sẽ dấn thân trên hành trình trở thành con người tự do!. Đúng vậy, tác giả viết cuốn sách này mục đích là để cùng người đọc gợi mở và tranh luận, để đặt vấn đề, đặt ra các câu hỏi nhằm giúp người đọc tự tìm kiếm câu trả lời đối với vấn đề mà tác giả đang hết sức quan tâm. Đó là: nhìn nhận lại công việc quan trọng nhất mà ai cũng phải làm trong đời, chính là: làm người, làm dân và làm việc. Lựa chọn đúng việc hay sai việc của mỗi người trong từng công việc ấy sẽ làm nên chính họ và làm nên xã hội. Cho nên, để lựa chọn được Đúng việc hay Sai việc, mỗi người cần dọn cho mình hành trình “tự lực khai hóa”, nhằm làm cho mình tốt hơn, đồng thời sẽ góp phần làm thay đổi xã hội.

Sách dày 323 trang, khổ 12x20cm, do Nhà xuất bản Tri thức xuất bản và ấn hành. Sách được trình bày thành nhiều chủ đề nhỏ logich và phù hợp. Người đọc sẽ dễ dàng tiếp cận với các nội dung được chia nhỏ của từng phần. Với lối viết mang nhiều suy tưởng nhưng  lồng ghép tính chân thật sâu sắc, các vấn đề mà tác giả nêu lên hầu hết được minh họa bởi những câu chuyện có thật trong đời sống, làm cho nội dung quyển sách càng tăng thêm tính hiện thực và thuyết phục được người đọc,

Ở phần 1 của quyển sách với chủ đề Làm người, tác giả đặt ra nhiều vấn đề ở dạng những câu hỏi, rồi lần lượt đi tìm cách gỡ những cái nút thắt đó nhằm giúp người đọc tư duy để tự nhìn nhận ra được ý nghĩa của chân lý. Đó là những vấn đề như: Thế nào là con người? Làm người là … làm gì? Để làm được người, cần có những năng lực nào? Làm thế nào để có được những năng lực làm người? Vì sao nói con người là sản phẩm của chính mình?...

Khi nhấn mạnh đến cách nhìn của triết gia Aristotle rằng: “Con người là một con vật có mục đích sống. Cuộc đời của anh ta chỉ có ý nghĩa khi luôn hướng tới và nỗ lực cho mục đích sống của mình”, thì tác giả cuốn sách đang hướng người đọc nhận ra điều giúp cho con người trở nên khác biệt chính là lẽ sống. Chỉ có con người mới luôn tự vấn “Sống để làm gì?”, “Học để làm gì?”, “Làm để làm gì?”, “Ý nghĩa của đời ta nằm ở đâu?... Bàn về khía cạnh “làm người”, tác giả nhấn mạnh yếu tố “con người tự trọng”. Đó là con người thường đối diện với lương tri và phẩm giá của bản thân, đối diện với “con người bên trong” của mình để hành động hơn là đối diện với sự răn đe của luật pháp hay sự phán xét của dư luận bên ngoài. Cho nên, họ khó có thể làm việc xấu, việc sai, ngay cả khi điều đó có lợi cho mình và không có ai hay biết. Và, họ sẵn lòng làm điều tốt, điều đúng mà không hề để ý đến chuyện có ai ghi nhận hay không. Bàn về ranh giới của tự do - một trong những quan điểm sống của con người – tác giả chỉ rõ Ranh giới của tự do đối với con người là: một người được tự do hoàn toàn đối với mọi thứ liên quan đến anh ta, nhưng anh ta sẽ phải giao nộp một phần tự do của cá nhân mình nếu như sự tự do đó làm phương hại đến người khác. Như vậy, làm thế nào để cân bằng giữa hai cán cân tự trọng và tôn trọng? Nên coi trọng bản thân mình đến mức nào để không là một con người tự do hoang dã? Nên giao nộp tự do của mình đến mức nào để không đánh mất bản thân mình? Đâu là ranh giới giữa kiểm soát xã hội và quyền tự do cá nhân? Đâu là ranh giới giữa tự do cá nhân và trách nhiệm xã hội?... Đó là những câu hỏi không dễ trả lời, nhưng là những câu hỏi mà con người phải luôn luôn tìm cách giải quyết trên hành trình hướng tới tự trị/tự do của mình.

Để làm được người, cần có năng lực khai phóng và năng lực khai tâm. Khi khai phóng, tức khai minh và giải phóng bản thân, là việc con người cần phải thoát ra khỏi tình trạng “không trưởng thành” do chính mình tự gây ra cho bản thân, bắt đầu bằng việc tư duy lại, nhận thức lại những quan niệm của bản thân về những vấn đề quan trọng nhất trong cuộc đời. Còn khai tâm, đó chính là cần có một trái tim “có hồn”, biết rung động trước cái hay cái đẹp, biết thổn thức trước nỗi đau, biết phẫn nộ trước cái sai, cái xấu, biết bài trừ cái ác. Mục đích của khai phóng là để có một cái đầu sáng. Và khai tâm để có một trái tim nóng. Nó dẫn đến sự khác biệt trong quan niệm về điều gì làm nên giá trị của con người. Chính sự khác biệt trong tư tưởng có thể dẫn đến sự khác biệt về số phận, như người ta vẫn thường nói “tư tưởng quyết định số phận”. Đó là những hệ thống câu hỏi như: Thế nào là thành công?Thế nào là hạnh phúc? Sống để làm gì? Ý nghĩa của đời tôi nằm ở đâu? Điều gì thật sự đáng để tự hào về mình?... Do vậy, điều mà chúng ta cần quan tâm không phải là thay đổi ước muốn của con người/của mình, mà là khai thông quan niệm của họ/của mình. Vì khi quan niệm, ý niệm, tâm niệm của con người thay đổi thì ước muốn cũng thay đổi, kéo theo nguyên tắc và cách thức đạt được ước muốn cũng sẽ thay đổi tương ứng. Và khi được khai minh, khai phóng, thì con người sẽ có khả năng minh định được ai là ai, cái gì là cái gì, và mình là ai? Có nghĩa là phân biệt được một cách sáng suốt sự khác biệt giữa người này với người khác. Có khi nó là những sự phân biệt rất cụ thể về sự khác nhau giữa: trí thức và trí nô; doanh nhân và con buôn; nghệ sĩ và thợ hát; nhà văn và bồi bút; đúng và sai; thiện và ác; tốt và xấu… Trong đó, việc minh định được mình là ai là điều khó khăn nhất, vì con người thường dễ ngộ nhận về mình. Đó là những ngộ nhận về sự hiểu biết của mình, ngộ nhận về tài năng của mình, ngộ nhận về đóng góp của mình, ngộ nhận về uy tín và phẩm giá của mình… Do vậy, minh định được “mình là ai”, “đâu là mình”, hiểu biết của mình ra sao, mình giỏi cái gì và giỏi cỡ nào, mình đóng góp được gì… là một phần trọng yếu trong năng lực “khai phóng” của mỗi người. Bên cạnh đó, con người cần có một trái tim nóng để rung cảm. Đó chính là  “con người bên trong” biết chia sẻ, cảm thông, yêu ghét, như Pascal từng nói: “Con người là một cây sậy, nhưng là cây sậy biết suy nghĩ”. Chính khả năng minh định và trái tim rung cảm là thứ làm nên sức mạnh thượng đẳng của con người.

Vậy, làm thế nào để có được “năng lực làm người”? Biết tự vấn và hoài nghi không ngừng nghỉ về sự hiểu biết của mình có thể giúp con người khai phóng bản thân. Karl Marx từng nói câu châm ngôn ưa thích nhất của ông là “Hãy biết hoài nghi về mọi thứ!”. Vì nếu không liên tục “phản tỉnh chính mình” thì nhiều người sẽ dễ trở thành ấu trĩ trong một số vấn đề, kể cả là người trí thức, người có quyền hay có tiền. Biểu hiện của bệnh ấu trĩ đó là họ có thể đưa ra những quyết sách sai nhưng họ không nhận ra, hoặc họ có những hành xử thiếu chuẩn mực, thờ ơ vô cảm hay phô trương thái quá mà quên đi trách nhiệm xã hội của mình. Vậy nên, “làm người” thì hãy mạnh dạn hành động, dù là việc có ích nhỏ nhoi, để tạo nguồn cảm hứng cho người khác, nhằm nối tiếp hình thành những thay đổi lớn dần, theo một phương châm “Nếu không làm được việc lớn thì sẽ làm việc nhỏ với tình yêu lớn, làm những việc tầm thường với tấm lòng phi thường”. Như thế, ta sẽ tạo ra được những bước tiến nhất định cho bản thân mình và cho xã hội.

Và, để thực hiện điều cốt lõi “Ta là sản phẩm của chính mình”, con người phải quyết định mình là ai và mình sẽ dùng cuộc đời vào việc gì, thì đó chính là hành trình của con người tự do. Theo đó, tác giả chỉ ra cho bạn đọc gồm có các bước sau: khai phóng bản thân, tìm ra chính mình, làm ra chính mình, sống với chính mình và giữ được chính mình. Cái vòng tròn mô hình trên không có điểm kết thúc, tức quá trình đó có thể lặp lại nhiều lần cùng với quá trình tự nhận thức, tự khai minh không ngừng nghỉ của con người.

Phần 1 của quyển sách Đúng việc với chủ đề Làm người được kết thúc bằng câu chuyện “Rời hang”, câu chuyện kể về một nhóm người bảo thủ sống lâu đời trong một cái hang nhiều ngóc ngách. Một ngày nọ, một người trong số họ vô tình lọt ra được bên ngoài. Thoạt đầu, anh ta thật khó khăn với mọi thứ khác lạ, nhưng sau dần quen, anh ta cảm thấy hạnh phúc với thế giới bên ngoài, cảm nhận thực sự là thế giới của “con người”. Anh quyết định quay trở về hang để thuyết phục mọi người cùng “rời hang”. Trớ trêu thay, mọi người cho là anh bịa đặt và họ quyết định giết chết anh ta, vì họ lo ngại những nỗ lực của anh sẽ làm rối loạn cuộc sống vốn bình yên tự bao đời của cộng đồng trong hang. Ngẫm nghĩ về câu chuyện này, mỗi người chúng ta sẽ tự đặt ra cho mình câu hỏi: Mình đã “rời hang” chưa? Gia đình mình, tổ chức mình, cộng đồng mình đã “rời hang” chưa? Mình có phải đã “rời hang” nhưng lại chui vào một cái hang khác tối tăm hơn?... Thực sự, đó là một hành trình đầy gian khó, dài lâu và nhiều hiểm nguy, nhưng lại là một hành trình tất yếu mà chắc hẳn ai trong chúng ta cũng thấy rằng không thể không bước tiếp.

Ngọc Điệp

 


Share
Các tin mới:
Các tin khác: